KocaKafalar (BobbleHeads) Nedir?

KocaKafalar

Kafası vücuduna oranla daha daha büyük tasarlanmış ve İngilizce bobbleheads olarak bilinen "KocaKafalar" heykelcikleri, günümüzde seri ve fabrikasyon üretime geçilmesine karşın hala az sayıda heykeltıraş tarafından da olsa, el yapımı olarak kişiye özel tasarlanmakta ve sanatsal kaygılarla üretilmektedir.

Yurtdışında "Nodder", "Hannah", "Wobbler" veya "Bobble Head" adlarıyla tanınan heykelciklerin tarihçesi, on yedinci yüzyılda Asya'da yapılmış Buda heykelcikleri ve tapınak başlarına kadar dayanır. İlk olarak Gogol'un 1842 yılında yazdığı Palto adlı eserinde, hikayenin ana karakterini "başını alçıdan yapılmış bir kedi kedi gibi sallayan adam" şeklindeki betimlemesi ile batı dünyasıyla tanışan "KocaKafalar" heykelcikleri, on dokuzuncu yüzyıl boyunca sınırlı sayıda da olsa sırsız porselen hammadesinden Amerika'da üretilmeye başlandı. 

KocaKafalar

1920'lerde ve 30'larda ithalatın artmasıyla ABD'deki "KocaKafalar" heykelciklerinin çoğu Almanya'da üretildi. 1950'lere gelindiğinde, "KocaKafalar" heykelcikleri porselenden yapılmış ürünlerle, tanınırlıkta dönemi için önemli bir aşama kaydetti. 1960'larda ise Amerikan Beyzbol Ligi, tüm kulüplerinen en seçkin oyuncularından oluşan ve alçıdan yapılmış bir dizi "KocaKafalar" heykelciği siparişi verdi ve o yıl düzenlenen Dünya Serisi'nin tanıtımını, ünlü beyzbol oyuncularının "KocaKafalar" heykelleri eşliğinde gerçekleştirdi. "KocaKafalar"ın popüler kültürle tanışması da bu şekilde oldu. 

KocaKafalar

Takip eden on yıl içinde bobbleheads heykelcikleri ya kilden biçimlendirilip kalıbı alınan heykellere polyester dökülerek ya da polimer kilden yapılan biblolar fırınlanarak üretildi. "KocaKafalar"ın yapımı, birkaç yıl içinde önce diğer spor dallarına sıçradı ve sonrasında hızla ünlü sanatçılar ve çizgi film karakterlerinin üretimine geçildi.

Tüm zamanların en ünlü "KocaKafalar" heykelciklerinden biri de bu çağdan geliyor: Bugün değerli bir koleksiyon olan Beatles bobbleheads seti.

1990'ların sonlarına gelindiğinde, beyzbol takımları ve The Beatles gibi eski "KocaKafalar" heykelleri koleksiyoncular tarafından aranmasına rağmen,

yeni "KocaKafalar" nadiren üretiliyordu. Tasarım ve üretim aşaması oldukça meşakatli olan heykelciklerin yapımında, kil ve seramik kullanımından plastiğe evrilinme süreci, daha ticari olmasından dolayı ucuz ve kolay üretimin teşvik edildiği ancak kalite ve özgün üretimin oldukça büyük zarar gördüğü bu döneme denk düşer.

Yeni milenyumla beraber artık oyuncak sektörü de "KocaKafalar" heykecilerine el atmıştı ve akabinde bobbleheads çeşitliliği, tüm popüler kültür figürlerini kapsayacak şekilde büyüdü. Hatta bununla da kalmadı ve yine aynı yıllarda bazı gıda firmaları, oyuncak fabrikaları ile anlaşıp ürettiklerini gıda ürünlerini "KocaKafalar" heykelcikleri benzeri paketlemeler ile piyasaya sürmeye başladı.

KocaKafalar.com
KocaKafalar

2015 yılında Papa Francis'in "KocaKafalar" heykelciği tüm dünyada öylesine yaygınlaştı ki, bazı fundamentalist din otorilerinin konudan duydukları rahatsızlık, Vatikan raporlamarına kadar girdi.

7 Ocak 2016'ya gelindiğinde Amerika'nın Wisconsin eyaleti, Milwaukee şehrinde dünyanın ilk "KocaKafalar" heykelcikleri müzesi olan "National Bobblehead Hall of Fame and Museum" açıldı.

KocaKafalar
KocaKafalar

Ve 7 Ocak-30 Nisan tarihleri arasında o zamana kadar görülmüş olan en görkemli bobbleheads sergisi gerçekleştirildi. Yine aynı yıl içinde 4 buçuk metreyi geçen yüksekliği ile "Goldie" adıyla bilinen ve Guinness Rekorlar Kitabı'na giren dünyanın en büyük "KocaKafalar" heykeli üretildi.

2000'ler ayrıca Amerika'da; internetin yaygınlaşmasıyla beraber talep üzerine "KocaKafalar" heykelciklerinin heykeltıraşlar tarafından online siparişler alınarak üretiminin yapılmaya başlandığı yıllardır. Günümüzde ise 14 yıldan bu yana 7 Ocak tarihi, Amerika Birleşik Devletleri'nde "National Bobblehead Day" yani "Ulusal KocaKafalar Günü" olarak kabul edilir ve kutlanır.

Heykeltıraş Şeyma ÇOBANOĞLU

KocaKafalar
  • Instagram
  • Facebook
  • YouTube
  • FourSquare
  • Shopier

Osmangazi Mahallesi.

7. Kale Sokak No 7

16040 Bursa Türkiye

Tel: 0555 630 62 68

kocakafalar.com@gmail.com

© 2020 KocaKafalar.com | Şeyma Çobanoğlu  | Tüm Hakları Saklıdır